Nội dung chính
Tổng quan các dự án bất động sản bị vướng pháp lý
Theo Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Văn Sinh, tính đến đầu năm 2026 có gần 3.000 dự án bất động sản trên toàn quốc đang gặp khó khăn pháp lý, với tổng vốn ước 2,4 triệu tỷ đồng. Đây là một “đống tài sản” chưa được khai thác, chiếm khoảng 15 % tổng vốn đầu tư bất động sản của cả nước.
Quy mô tài chính
Trong số này, hơn 80 % các vướng mắc liên quan đến thủ tục đầu tư, quyền sử dụng đất, định giá đất và nghĩa vụ tài chính. Nếu các dự án được giải quyết, nguồn cung tiềm năng sẽ tăng đáng kể, đồng thời giải phóng hơn 1,8 triệu tỷ đồng vốn tín dụng đang “đơ” trong hệ thống ngân hàng.
Phân loại theo thẩm quyền
- 248 dự án thuộc thẩm quyền Quốc hội, đang trong quá trình nghiên cứu dự thảo nghị quyết.
- 278 dự án do Chính phủ và các bộ ngành xử lý, dự kiến giải quyết trong năm 2026.
- 114 dự án do địa phương chịu trách nhiệm, sẽ được tháo gỡ theo chỉ đạo Trung ương.
- Khoảng 80 dự án dạng hợp đồng BT (xây dựng‑chuyển giao) đang chờ nghị quyết riêng của Chính phủ.
Tiềm năng nguồn cung khi các dự án được tháo gỡ
Thứ trưởng Nguyễn Văn Sinh nhấn mạnh: “Nếu tháo gỡ được các dự án này, thị trường sẽ có thêm nguồn cung rất lớn, giảm áp lực thiếu hụt nhà ở trong thời gian tới”. Ngoài ra, Bộ Xây dựng đặt mục tiêu bổ sung 160.000 căn nhà ở xã hội trong năm 2026, góp phần đạt hơn 60 % chỉ tiêu 1 triệu căn đã đề ra.
Hiện cả nước đang triển khai 1.114 dự án nhà ở và khu đô thị, dự kiến cung cấp khoảng 529.000 căn hộ. Tuy nhiên, chuyên gia vẫn lưu ý cơ cấu sản phẩm chưa cân đối và nguồn cung nhà ở giá phù hợp còn thiếu.
Đánh giá của chuyên gia
TS Nguyễn Văn Định, Phó Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản Việt Nam, cho rằng năm 2025 đã ghi nhận “điểm sáng” khi nhiều dự án được tháo gỡ, nguồn cung mới đạt mức cao nhất kể từ 2020 và thanh khoản thị trường cải thiện rõ rệt.
TS Nguyễn Minh Phong, chuyên gia kinh tế, bổ sung: “Việc hoàn thiện thể chế, rút ngắn thủ tục hành chính và áp dụng cơ chế đặc thù gỡ vướng cho dự án BT sẽ mở ra cơ hội tái cấu trúc toàn diện, đặc biệt ở miền Nam – nơi tập trung dự án quy mô lớn”.
Thách thức và triển vọng
Những cải cách này đồng thời tạo áp lực cho doanh nghiệp phải nâng cao năng lực quản trị và thích nghi với các tiêu chuẩn phát triển ngày càng khắt khe. Khi nguồn cung được khơi thông, thị trường sẽ “sàng lọc” các dự án kém chất lượng, thúc đẩy chuyển dịch sang các khu đô thị lớn, tích hợp hạ tầng giao thông và phát triển bền vững.
Với chính sách tiền tệ linh hoạt, dự án đầu tư công đang đạt mức kỷ lục hơn 4 triệu tỷ đồng, trong đó 1,8 triệu tỷ đồng đổ vào bất động sản, tạo đòn bẩy mạnh cho quá trình phục hồi.
Phương Uyên