Nội dung chính
Dầu mỏ – “vàng đen” của nền công nghiệp, chìa khóa quyền lực tiềm ẩn
Quốc gia sở hữu nguồn tài nguyên này không chỉ có lợi thế kinh tế mà còn có thể định hình cục diện chính trị toàn cầu.
Dầu mỏ: Lịch sử và cơn sốt toàn cầu
Khoan thành công mạch dầu đầu tiên vào năm 1859 bởi doanh nhân Edwin Drake đã mở ra một kỷ nguyên mới, khi dầu mỏ nhanh chóng trở thành huyết mạch cho các ngành công nghiệp, giao thông và năng lượng.
Trữ lượng dầu – Bảng xếp hạng các “người sở hữu vàng đen”
Theo Oil & Gas Journal, các quốc gia có trữ lượng dầu ước tính (tính tới 2023) gồm:
- Venezuela – 303,2 tỉ thùng
- Ả Rập Saudi – 267,2 tỉ thùng
- Iran – 208,6 tỉ thùng
- Canada – 163 tỉ thùng
- Iraq – 145 tỉ thùng
- UAE – 113 tỉ thùng
- Kuwait – 101,5 tỉ thùng
- Nga – 80 tỉ thùng
- Mỹ – 74,4 tỉ thùng
- Libya – 48,4 tỉ thùng

Sản lượng dầu mỏ: Ai thực sự dẫn đầu?
Theo báo cáo năng lượng toàn cầu 2022 của BP, Mỹ đã vượt qua Saudi Arabia và Nga, đứng đầu về sản lượng với 16,6 triệu thùng/ngày (2021). Saudi và Nga lần lượt đạt 11 và 10,9 triệu thùng/ngày, chiếm hơn 43% tổng sản lượng thế giới.
Chiến lược “thông minh” của Mỹ
Mỹ không chỉ dựa vào trữ lượng nội địa; họ mua dầu thô giá rẻ, sau đó qua các nhà máy lọc tinh chế công nghệ cao để xuất khẩu sản phẩm có giá trị gia tăng. Điều này giúp Mỹ duy trì vị thế “net importer” của dầu thô nhưng “net exporter” của sản phẩm tinh chế.
Đồng thời, các tập đoàn Mỹ như Chevron đã thiết lập liên doanh với PDVSA (Venezuela) để khai thác và chia sẻ lợi nhuận, dù môi trường chính trị bất ổn.

Venezuela: Từ đỉnh cao tới khủng hoảng
Sản lượng cao nhất của Venezuela đạt 3,5 triệu thùng/ngày vào năm 1997, nhưng hiện chỉ còn khoảng 950.000 thùng/ngày. Theo Lipow Oil Associates, quốc gia này xuất khẩu chỉ 550.000 thùng/ngày do:
- Dầu nặng, hàm lượng lưu huỳnh cao – khó khai thác và xử lý
- Quản lý kém của PDVSA và thiếu đầu tư bảo trì
- Sanctions quốc tế và bất ổn chính trị
Mặc dù khó khăn, loại dầu nặng này vẫn được các nhà lọc dầu Mỹ ưa chuộng vì khả năng sản xuất các sản phẩm giá trị cao.
Kết luận
Trữ lượng dầu lớn không đồng nghĩa với quyền lực thực sự; chiến lược sản xuất, công nghệ lọc và khả năng thương thảo quốc tế quyết định vị trí trên bản đồ năng lượng. Khi các quốc gia như Saudi Arabia và Mỹ kết hợp nguồn lực và công nghệ, họ tạo ra “vàng đen” không chỉ là tài sản mà còn là công cụ ảnh hưởng toàn cầu.
Bạn nghĩ quốc gia nào sẽ nắm giữ ưu thế trong thập kỷ tới? Hãy chia sẻ quan điểm và theo dõi chúng tôi để cập nhật những phân tích sâu sắc hơn.