Nội dung chính
Giới thiệu
Buổi sáng mùa đông là thời điểm vàng để khởi động nhẹ nhàng, giữ ấm và nuôi dưỡng dương khí, tạo nền tảng sức khỏe cho cả ngày. Theo y học cổ truyền, khi khí lạnh chiếm ưu thế, cơ thể cần được “bảo vệ” để ngăn hàn thâm xâm nhập, từ đó giảm nguy cơ cảm lạnh, đau khớp và suy giảm đề kháng.
1. Thức dậy đúng giờ để tối ưu dương khí
YHCT khuyên “ngủ sớm, dậy muộn” trong mùa đông, đồng thời khớp thời gian thức dậy với ánh sáng tự nhiên. Khi trời đã sáng và nhiệt độ tăng nhẹ, hãy nằm vài phút, xoa tay, mặt và ấn nhẹ vùng trán‑mũi‑tai để khởi động khí huyết. Việc này giúp giảm nguy cơ hàn tà xâm nhập qua lỗ chân lông còn khép chặt.
2. Uống một cốc nước ấm ngay khi ra khỏi giường
Uống 200‑300 ml nước ấm (có thể thêm vài lát gừng tươi hoặc một thìa mật ong) sẽ làm ấm trung tiêu, kích hoạt tiêu hoá và hỗ trợ đào thải độc tố. Nước ấm còn giúp tăng cường tuần hoàn máu, giảm tình trạng táo bón thường gặp vào mùa lạnh.
3. Vận động nhẹ nhàng để thông kinh hoạt lạc
Khí lạnh làm khí huyết dễ bị ứ trệ, vì vậy 10‑15 phút vận động nhẹ như đi bộ chậm, yoga, thái cực quyền hoặc các động tác vươn vai, xoay cổ‑vai‑lưng‑khớp gối là lựa chọn lý tưởng. Hoạt động này kích thích dương khí sinh phát, cải thiện sức đề kháng và giảm cảm giác mệt mỏi.
4. Xoa bóp và bấm huyệt để làm ấm toàn thân
Chỉ 5‑10 phút xoa bóp nhẹ các huyệt Bách hội (đỉnh đầu), Phong trì (sau gáy), Trung quản, Túc tam lý và Dũng tuyền (đầu ngón chân) sẽ giúp điều hòa khí huyết, giảm cảm lạnh và hỗ trợ tiêu hoá. Đây là phương pháp không cần dụng cụ, phù hợp mọi đối tượng.
5. Ăn sáng ấm nóng, tránh thực phẩm lạnh
Theo YHCT, “tỳ vị là gốc của hậu thiên”. Một bát cháo nóng (cháo gạo nếp nấu gừng, cháo yến mạch, cháo đậu đỏ, súp gà, canh xương) cung cấp năng lượng, làm ấm dạ dày và tăng cường dương khí. Tránh đồ lạnh, rau sống và nước đá vào buổi sáng để không làm giảm dương khí đã được nuôi dưỡng qua đêm.
Thực hiện đồng thời 5 thói quen trên mỗi buổi sáng sẽ giúp duy trì dương khí, giảm nguy cơ bệnh tật và nâng cao sức khỏe suốt mùa lạnh. Hãy bắt đầu ngày mới với những “liều thuốc tự nhiên” này và cảm nhận sự thay đổi.
BS. Vũ Hồng